بيليمسل  BİLİMSEL - اصول مبارزه با آفات (علمي_ كشاورزي)

به طور کلی کنترل حشرات به دو صورت انجام می شود.یکی کنترل طبیعی و دیگری کنترل مصوعی که

در ازپرتوهایزیر به شرح ان می پردازیم

به طور کلی کنترل حشرات به دو صورت انجام می شود.یکی کنترل طبیعی و دیگری کنترل مصوعی که

در ازپرتوهایزیر به شرح ان می پردازیم  

الف-کنترت طبیعی natural contorol

در این طریقه کلیه عوامل طبیعی غیر از انسان در جتوگیری از افات دخالت دارند.به عبارت دیگر در کترل طبیعی انسان نقش عمده ای ندارد ولی با مطالعه و به کار گیری شیوهای فنی وعلمی میتواند موجب تقویت وتسریع این طریقه گردد و یا اینکه با بی توجهی در عملیات زراعی مانع از تاثیر کافی این عوامل شود وشرایط بهم خوردن عوامل طبیعی را فراهم سازد. معمولا عکس العمل عوامل مختلف روی هم شرایط متعادلی بوجود می اورد و اجتماع حشرات را در حد متناسب قرار می دهد. حشرات  مضر هم مانند دیگر جانوران دارای دشمنان طبیعی هستند که با شکار یا پارازیته شدن تحت کنترل در می ایند.هوای گرم و مرطوب برای زندگی حشرات مناسب می باشد: ولی حرارت و رطوبت های بسیار کم یا زیاد باعث مرگ حشرات ی گردد . بطور کلی حشرات در های گرم و خشک کمتر یافت می شوند.هوای سرد زمستان بخصوص یخبندان زود راس ویا دیر راس باعث مرگ بسیاری از حشرات می شود.باران های بسیار شدید به بسیاری از حشرات مانند شتها اسیب می زند.یک برف سنگین زمستان در مورد مراحل مختلف زندگی حشرات اثر گذار است.حشرات در مقابل نور رشد و دگر دیسی سریعتر دارند و شدت نور در انتشار.لقاح و تخم گذاری بسیاری از حشرات موثر است .                                                                                                                     خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک:نوع گیاهان ان منطقهاست که نوع حشرات ان منطقه را مشخص می کنند. غذا یکی از عوامل مهم در انتشار حشرات است و وقتی  مقدار ان به اندازه کافی نباشد حشرات یا از بین می روند یا به منطقه ی دیگری مهاجرت می کنند.دریاها .کوها ومراتع نیز موانع موثری در انتشار جغرافیایی حشرات هستند.

2-کنترل صنوعی یا کار بردیapplied method

در این نوع کنترل انسان بطورمستقیم یا غیر مستقیم دخالت دارد ومخصوصا دانش متخصص نقش مهمی در ان دارد.برسی بیولوزی افات وتعین بهترین  تاریخ مبارزه و مطالعه روی هورمون ها و فرمون ها وهمه تحقیقاتی که در کنترل کاربردی موثر است دست پرورده انسان است.روش های که در این نوع کنترل دخالت دارند عبارتند از:

1-مبارزه زراعی

2-مبارزه فیزیکی ومکانیکی

3-مبارزه قانونی

4-مبارزه بیولزیک

5-مبارزه شیمیایی

در به کار بردن هریک از روش ها نکته ای که باید در نظر داشت اینده نگری به منظور حفظ تعادل مطلب طبیعی و صرفه اقتصادی مبارزه با افات است.برای کلیه افات باید استانه ی زیان اقتصادی وسطح زیان اقتصادی مشخص گردد.یکی از مهترین اصول مهمترین اصول مبارزه با افات رعایت موارد مذکور است.بدین ترتیب که به صرف مشاهده کوچکترین اثار خسارت ویا حشره عامل نباید اقدام به عملیات مصنوعی مبارزه بخصوص کاربرد مواد شیمیایی افت ‏کش نمود بلکه باید ارزش اقتصادی این عملیات با توجه به جمیع جهات مشخص شود.

 1-مبارزه زراعی cultural contorol

فرق بین روش های زراعی با روش های فیزیکی و مکانیکی در این است که در این روشها ازعملیات مختلف زراعی واز امکانات وماشینهای کشاورزی علیه افات استفاده میشود.این طریقه مبارزه اغلب غیر مستقیم و بیشتر جنبه ی پیشگیری دارد و باید قبل از حمله ی شدید افات به کا رود. با وجوداینکه این روش ها در بسیاری از موارد شایان اهمیت زیادی است متاسفانه غالب کشاورزان در به کار بردن ان رغبت نشان نمی دهند.در صورتی که اگرکاربرد این روشها بر اساس مطالعات وبررسی های لازم باشد بخصوص در زراعت های وسیع که ارزش محصولات بدست امده در واحد سطح نسبتا کم است روش های زراعتی از اصولی ترین راه مبارزه می باشد.مبارزات زراعی بستگی به شرایط خاص زندگی یک گونه از حشره ی افت از جمله دیاپوز.تغذیه.شرایط مساعد زادو ولد.نوع گیاه زراعتی و شرایط جغرافیایی منطقه پایه ریزی می شوند و در پاره ای از موارد بهترین نتایج را می دهند.

مهمترین روش ههای زراعی که علیه افات به کار برده می شوند عبارتند از:

الف-تناوب زراعی

ب-تیلر زدن و شخم

ج-از بین بردن بقایای گیا هی

د-تغیر تاریخ کشت یا برداشت

و-به کار بردن واریته های مقاوم

 2-مبارزه ی مکانیکیmechanical contorol

در این روش یک ابزار یا وسیله ی مکانیکی برای انهدام و مبارزه با افات به کار می رود.جمع اوری با دست قدیمی ترین و ابتدای ترین راه از بین بردن افات می باشد و هم اکنون نیز ممکن است در شرایط محدود  مانند جمع اوری افات از روی چند بوته ویا چند درخت سیب علیه شتها و یا کرم خراط مورد استفاده قرار گیرد.جمع اوری تخم افاتی مانند ملخ ها یکی دیگر از راهای مبارزه با افات بوده است.سال ها قبل برای مبارزه با ملخ های بومی وزارت کشاورزی مردم را تشویق به جمع اوری تخم ملخ ها می کرد وان را از انها خریداری می نمود.استفاده از انواع واقسام ماشین های جمع اوری حشرات‘باند های مخصوصی که برای لارو کرم سیب اطراف تنه ی درختان می بندند. کندن گودال ها برای جمع اوری و دفن ملخ های مهاجر که در گذشته عمل می شداز ان جمله اند.

3- مبارزه ی فیزیکی physical contorol

در مبارزه ی فیزیکی ازبرخی از خواص فیزیکی محیط یا از ادوات فیزیکی علیه افات استفاده می شود.این روش بیشتر در شرایط بسته و محدود قابل اجراست.مهم ترین روش های فیزیکی که در مبارزه با افات به کار می روند به شرح زیر است.

1-بکار بردن سرما

2-بکار بردن حرارت های بالا

3-استفاده از نور

4- استفاده از امواج رادیوئ

5-استفاده  یون ساز     

 

          جانوران زیان اور در کشاورزی

علاوه بر حشرات .کنه های گیاهی وخرگوش ها و موش ها از افات مهم گیاهی محسوب می شوند که در زیر به شرح ان می پردازیم.

1.کنه های گیاهی acarina

اکارینا یکی دیگر از رده های مهم بندپایان (athropoda)است که کنه های گیاهی و کنه های انگل جانوری در این رده قرار دارند.کنه های گیاهی اگر چه با حشرات تفاوت کلی دارند ولی به علت بعضی از تشابهات و به سبب اینکه به هر حال مشکل بزرگی برای کشاورزان می باشند مختصرا به شرح ان می پردازیم.

کنه های گیاهی دسته ای از افات مهم گیاهان زراعی و درختان را تشکیل می دهند و بخصوص در سال های اخیر در گیاه پزشکی اهمیت پیدا کرده اند.از مشخصات عمده این بند پایان این است که بدن ان ها یک پارچه است و سر ‍‍.قفسه ی سیه.وشکم از هم جدا ومتمایز نیستند.بر خلاف حشرات دارای شاخک نیستندودر ان ها پوره ها وجانوران کامل چهار جفت پا دارند ولی پوره های سن اول سه جفت پا دارند کنه های خانواده اریوفیدهثeryofidae)) در همه ی حالات تنها دو جفت پا دارند.

بیشتر کنه هایی که در کشاورزی کاربرد دارند از خانواده تترانیخیدtetranichidae))هستند. چون که عده زیادی از انان در سطح برگ مثل تار عنکبوت تار میتنند و به کنه های تار عنکبوتی معروفند.این خانواده بسیار ریز و با چشم غیر مسلح به سختی دیده می شود.اندازه انها در حدود 2/0 ـ 8/0میلیمتر است. روی پاها وبدن ان ها مو های حسی و غیر حسی به اشکل مختلف وجد دارد که وسیله ی تشخیص گونه ها است. قطعات دهانی انها دارای شکل خاصی است و می توان گفت که از نوع برنده و مکنده است. بدین ترتیب که هنگام تغذیه ابتدا نسج گیاه را پاره می کنند و پس از خروج شیره گیاهی ان را می مکند. در اثر پاره شدن نسوج برگ و میوه بخصوص در مناطق خشک علاوه بر از دست دادن شیره گیاهی مقداری از اب نیز تبخیر می شود و به شدت خسارت افزوده می شود و برگ ها و میوه ها بشدت می ریزند.

از نظر دوره زندگی کنه های گیاهی دارای مراحل متمایز تخم. لارو . استراحت اول .پوره سن اول . استراحت دوم . پوره سن دوم . پوره سن سوم . استراحت سوم . و جانور کامل می با شد.بعضی از کنه ها در شرایط اب و هوایی مساءد میتوانندهر7ـ10روزیک نسل ایجاد کنند و هر جانور ماده می تواند50 ـ100عدد تخم بگذارد.در این صورت قدرت تکثیر این جانوران نسبتا شدید است و در شرایط مساءد خسارت فراوانی ایجاد می کند.خسارت کنه هااغلب شامل زرد شدن برگ.زنگ زدگی.حمع شدن و برگ و یزش برگها و میوه ها می باشد.

بعضی از کنه ها روی برک یا میوه ایحاد بدشکلی یا گال می کنند.بعضی نیز باعث ضخیم شدن برگ و پیچیدگی لبه وزنگ زدگی روی میوه می گردند.از مهمترین گونه ها میتوان به کنه تار عنکبوتی tetranychus))کنه قهوهای پا بلند درختان میوه(bryobia rubiculus)کنه گالی گلابی((eryophyes pyriکنه زنگار گوجه فرنگی(vasates lycopersici)می باشد.


برچسب‌ها: کشاورزی
نوشته شده توسط عباس ائلچين در چهارشنبه نهم دی 1388 |